Татар-мөселман ир-ат исемнәре

Ир – атлар өчен

Шулай ук карагыз “Татар мөселман хатын кызлар исемнәре”

Бала дөньяга килүгә, әти-әнисе аңа күркәм исем кушарга тиеш. Ул татарча, йә гарәпчә бер үк мәгънәгә ия булсын. Әгәр исем мәгънәсез икән, әти-әнисенең бурычы үтәлмәгән була. Исем кушучы бу исемне кире кагарга тиеш. Чөнки ул баланың исеме аталган саен әти-әнисенә дә, исем кушкан кешегә дә гөнаһ язылып бара. Аллаһыдан курыккан кеше моны эшләмәс….  (Җәлил хәзрәт Фазлыев, Татарстанның баш казые)

А хәрефенә башланган исемнәр

Абдулла – Аллаһ колы

Азамат – рыцарь, баһадир, герой, кыюлык

Азаматулла – Алланың батыр, кыю бәндәсе

Азат – ирек, ирекле, хөр

Айбарс – ай+барс

Айбулат – ай+булат

Айгали – ай кебек бөек, югары

Айдар – айлы, ай сыйфатлы

Айзадә – Ай кебек бала

Айзат – ай+зат. Ай кебек күркәм

Айнур – ай+нур. Ай нуры

Айрат – Алтайда яшәүче ойрат (монголча ой «урман»+арат «халык» сүзләреннән) халкының элекеге антонимы. Айрат исеме монголча хайрат (кадерле, сөекле) сүзеннән яки гарәпләрнең Хайрат (байлык, изгелекләр) исеменнән ясалган Акбулат – ак+булат Алмаз – асылташ

Ансар – ярдәмчеләр, яраннар, тарафдарлар, юлдашлар

Арслан – арыслан

Аслан – к. Арыслан

Асман – күк, күк йөзе

Асыл – бик яхшы, кыйммәтле, күркәм, матур, асыл затлы

Аяз – болытсыз, кояшлы көн, зирәк, ачык хәтерле, зиһенле

Ә хәрефенә башланган исемнәр

Әбрар – тәкъва кеше

Әбүгали – Гали атасы

Әбүзәр – кырмыска атасы, атаклы сахәбә исеме

Әбуләес – арыслан атасы

Әбьяз – ак төстә

Әгъдәл – иң гадел

Әгъраф – танылган, күбрәк белүче

Әдиб – әдәпле

Әдһәм – кара кеше

Әзкар – зекер итүче

Әзһәр – ак, якты йөзле, нурлы

Әйсәр – җиңел

Әксәм – тук

Әлбаб – акыллы

Әлзәм – бик кирәк

Әмин – имин, ышанычлы

Әмир – боеручы, әмер бирүче башлык

Әнвәр – бик нурлы

Әнгам – иң нигъмәтле

Әндәр – бик сирәк

Әнәс – ачык йөзле, шат

Әнзаф – бик пакь

Әһли – гаиләле

Әнсар – ярдәм итүче

Әсгар – бик кечкенә

Әсгать – бик бәхетле

Әсәд – арыслан

Әсәл – бал

Әсләф – әүвәлгеләр

Әсләх – бик төзек, бик яхшы

Әсфәндияр – борынгы Иран эпосы каһарманы

Әсфәр – сары

Әтфал – яшь балалар

Әфзал – иң яхшы

Әфкәр – фикерләүче

Әфсәх – оста телле, матур сөйләүчән

Әфтәх – ачучы, җиңүче

Әхмәди – мактаулы

Әхмәт -мактаулы

Әхмәтвәли

Әхмәтгали

Әхмәтгариф

Әхмәтгата

Әхмәтгәрәй

Әхмәтҗан

Әхмәтсафа

Әхсән – күркәмрәк

Әхтәм – хөкем итүче

Әхъяр – яхшырак

Әһвән – йомшаграк, басынкырак

Әшрәф – хөрмәткә лаек

Әюб – тәүбә итүче. Пәйгамбәр исеме

Б  хәрефенә башланган исемнәр

Бабахан – өлкән хан

Байбәк – бай, мал-мөлкәтле бәк

Байтуган

Бакир – иртә, тиз өлгерүче

Басыйр – үткер күзле, күңел күзе белән күрүче, зирәк

Батыр – баһадир

Батырхан

Баязид – өстен булучы

Баһир – ачык, якты, нурлы, матур, асыл, гүзәл

Бәдгый – тиңсез гүзәл

Бәдил – алмаш

Бәдретдин – диннең тулган ае

Бәдри – тулы ай кебек, иртә, иртәнге вакыт, иртәчел

Бәдринур – тулы ай

Бәдрислам

Бәкер – дөя баласы, яшь, саф

Бәкир – иртә җитлеккән, тиз үскән

Бәкр – дөя баласы, яшь дөя

Бәһи – матур, гүзәл

Бәхтияр – бәхетле, бәхет белән дус, бәхетле яр

Бәшир – шатлыклы хәбәр китерүче

Бәян – телне яхшы белү, ачык билге, дәлил

Бикбулат

Биктимер

Билал – сәламәтләндерүче, бай-таза итүче, төзәтүче

Борһан – дәлил, хакыйкать, дөреслек, исбатлаучы

Булат – гарәп телендә булат сүзе «яхшы корыч» дигән мәгънә белдерә

Бүләк

В хәрефенә башланган исемнәр

Вәгыйзь – вәгазьләүче, әхлак өйрәтүче, үгетләүче

Ваҗиб – тиеш, кирәкле

Вазыйх – ачык, анык

Ваиз – вәгазьләүче, үгет-нәсихәт бирүче, оратор

Вакыйф – хәбәрдар, белемле, акыллы, аңлаучы, белүче, эшнең төбенә төшенүче

Варис – мирас алучы

Васигь – киң, иркен, киң күңелле

Васыйл – теләккә ирешүче, кавышучы, кушылучы, дуслаштыручы

Вафа – тугьрылык, вәгъдәне үтәү

Вафи – сүзендә торучы, тугъры, тотнаклы

Вафир – киң күңелле

Вәгиз – вәгазь сөйли

Вәдүт – яратучы, сөеп яратып торучы

Вәзигъ – җайлаучы, көйләүче, төзәтүче

Вәзир – министр, вәзир

Вәкил – вәкәләтле, ышанып эш тапшырылган ярдәмче

Вәккас – тунаучы яки тозак

Вәли – ия, хуҗа, яклаучы, туган, кардәш, әүлия, изге

Вәлид – ир бала, нәсел, токым

Вәлиәхмәт

Вәлиҗан

Вәлим – кунак, күңелле мәҗлес, туй

Вәлимөхәммәт

Вәлирахман

Вәлиулла – Аллаһының дусты

Вәлихан

Вәрак – яфрак

Вәсил – аерылмас дус,  көтә белүче

Вәсим – бик чибәр, сөйкемле, гүзәл

Вәсыйл – килүче

Вәҗиһ – матур, гүзәл, чибәр йөзле

Вөҗдан – намус(лы)

Г хәрефенә башланган исемнәр

Габбас – кырыс

Габделбакый – Мәңгелекнең (Аллаһның) колы

Габделбарый – Барлыкка китерүченең (Аллаһның) колы

Габделбәр – сүз тыңлаучан кол, хезмәтче

Габделваһап – тереклек бирүче, гомер бүләк итүченең (Аллаһның) колы

Габделварис – мирас бирүченең (Аллаһның) колы

Габделвахит – Бердән-бернең (Аллаһның) колы

Габделвәли – Изгенең (Аллаһның) колы

Габделгазиз – Кадерле, хөрмәтле, кодрәтленең (Аллаһның) колы

Габделгазим – югары дәрәҗәленең (Аллаһның) колы

Габделгали – Гали (бөек) колы

Габделгалим – укымышлы, белемле кол

Габделгани – мал-мөлкәтле кол, бай кол

Габделгафур – Ярлыкаучының, кичерүченең (Аллаһның) колы

Габделгаффар – барысын да гафу итүченең (Аллаһның) колы

Габделәхәт – Бердән-бернең (Аллаһның) колы

Габделҗәббар – Бөек кодрәтленең (Аллаһның) колы

Габделҗәлил – Бөек һәм Данлының  (Аллаһның) колы

Габделҗәмил – Күркәм, матурның    (Аллаһның) колы

Габделкави – Куәтленең (Аллаһның) колы

Габделкадыйр – Кодрәтленең (Аллаһның) колы

Габделкаһһар – чиксез көчленең (Аллаһның) колы

Габделкаюм – Уяуның (Аллаһның) колы

Габделкәбир – Бөекнең (Аллаһның) колы

Габделкәрим – Юмарт, Рәхимленең (Аллаһның) колы

Габделкотдус – бик изге кол

Габделлатыйф – Мөлаемленың колы, мәрхәмәтленең (Аллаһның) колы

Габделмалик – Хакимлек итүченең, Боеручының (Аллаһның) колы

Габделмәҗит – Данлының, мактаулының (Аллаһның) колы

Габделмәннан – чиксез рәхимленең (Аллаһның) колы

Габделмөэмин – Мөэмин колы

Габделһади – туры юл күрсәтүченең (Аллаһның) колы

Габделнасыйр (Габденнасыйр) – ярдәм бирүче, яклаучының (Аллаһның) колы

Габделфәттах – Ачучының (Аллаһның) колы

Габделхак – Хак (Аллаһ) колы

Габделхаликъ – Яратучы, барлыкка  китерүченең (Аллаһның) колы

Габделханнан – Шәфкатьленең колы

Габделхафиз – Саклаучы, Яклаучының колы

Габделхәбиб – Сөекленең (Аллаһың) колы

Габделхәбир – Белекле, хәбәрдар колы

Габделхәй – Мәңге үлемсезнең колы

Габделхәким – акыллы, хикмәтле, белемле кол

Габделхәлим – яхшы күңелленең (Аллаһның) колы

Габделхәмит – Мактаулының (Аллаһның) колы

Габделшакир – Шөкер итүче (Аллаһ) колы

Габдерахман (Габдрахман) –      Ярлыкаучы, Гафу итүченең (Аллаһның) колы, Мәрхәмәтленең, Рәхимленең колы

Габдерәззак – ризык бирүченең, туендыручының (Аллаһның) колы

Габдерәкыйп – барын да күреп торучының (Аллаһның) колы

Габдерәуф – Рәхимленең, Кызганучының (Аллаһның) колы

Г абдерәхим – Рәхимле, Шәфкатьленең (Аллаһның) колы

Габдерәшид – Туры юлдан баручының, барысын да белүченең (Аллаһның) колы

Габдессабир – Түземленең, сабыр итүченең (Аллаһның) колы

Габдессамат – Мәңге яшәүченең (Аллаһның) колы

Габдессаттар – Гафу итүченең (Аллаһның) колы

Габдессәлам – исәнлек, сәламәтлек бирүче, коткаручының (Аллаһның) колы Габдешшәкүр – бик шөкер итүченең (Аллаһның) колы

Габдулла – Аллаһ колы

Габит (Габид) – гыйбадәт кылучы, табынучы, хезмәт күрсәтүче, кол

Габьгабь – ата болан, яшьлек

Гавәнә – озын хөрмә агачы

Гадел – туры, турылыклы, намуслы

Гаден – оҗмах исеме

Гадил – турылыклы, дөрес хөкем итүче, гадел (Адил, Әдил, Азил)

Гаднән – оҗмах бакчасының ике сакчысыннан берсе

Газали – антилопа, матур, сөйкемле, зифа буй-сынлы, көчле

Газәл – болан (газель)

Гази – газават кылучы, сугышчы

Газиз – хөрмәтле, кадерле, көчле

Гаййад – алмаш

Гаййәм — бик яхшы хәлдә булучы, яшәүче

Гайса – Аллаһ коткара. Пәйгамбәр исеме.

Гакыйль – акыллы, акыл иясе

Галә – өстенлек, дәрәҗә

Гали – бөек, олы, югары дәрәҗәле, кыйммәтле

Галиәсгар – кече

Гали

Галькамә – ачы җимеш (колоквинт)

Гамәл – әш, хезмәт, гамәл

Гамид – омтылучы, башлык

Гамил – эшләүче, хезмәт иясе, эшчән

Гамир – төзек, бөтен, җитеш, чәчәк аткан, бик шәп

Гаммәр – ныклы, иманлы, күп гыйбадәт кылучы

Гамр – тереклек, тере булу

Ганбәсә – арыслан

Ганҗәд – йөзем

Гани-бай

Ганнәб – йөземле, йөзем сатучы

Гантәра – батыр, кыю

Гарабә – агач исеме

Гараби – гарәп

Гариф – белүче, танучы, хәбәрдар, укымышлы, акыл иясе

Гарфәҗә – хуш исле үлән исеме

Гасил – баллатучы, бал кушучы

Гасим – начардан тыючы

Гасыйм – саклаучы, тыючы

Гата – бүләк

Гатиф – нечкә хисле, тиз әсәрләнүчән, ягымлы, мәхәббәтле, берәүгә мәхәббәт тотучы, дуслык тарафдары

Гаттар – чәчәк суы, хушбуйлар ясаучы

Гатуф – бик шәфкатьле, йомшак күңелле

Гаувәм – оста йөзүче

Гаүн – ярдәм, ярдәм итүче

Гаүф – арыслан, хуш исле үлән исеме, агач исеме

Гафи – гафу итүче, кичерүче, сау-сәламәт

Гафиф – абруйлы, әдәпле, намуслы, гыйффәтле

Гафият – тәннең сәламәтлеге, исәнлек-саулык, гафу итүчеләр, кичерүчеләр

Гашик – сөюче

Гаяз-ярсулы

Гаян – билгеле, танылган, күзгә күренеп тора торган, ап-ачык

Гаяр – гайрәтле

Гаяс – коткаручы, ярдәм итүче

Гәрәй – һәвәслек, теләк, омтылыш, лаеклы булу, кальга

Гизам – бөеклек

Гиззәт – хөрмәт, көч-куәт

Гомәр – гомер, яшәү, яшәүчән. Икенче хәлифә исеме

Госман – дорфа чебеше. Өченче хәлифә исеме.

Гөлүс – гөл булып үс (үсә)

Гыйлаҗ – дәвалану, дәва, дару, әмәл, чара

Гыйльфан – кырыс, таза, куе чәчле

Гыймад – терәк, таяныч

Гыймран – төзек, төзеклек, бөтенлек, мәдәният, цивилизация, прогресс

Гыйрфан – аң-белем, мәгърифәт, яктылык

Гыйсан – саклаучы, тыючы

Гыйффәт – яхшылык, гаделле, сафлык, пакьлек, гөнаһсызлык

Гыяс – ярдәм коткару

Д хәрефенә башланган исемнәр

Дабир – җитәкче, акыл бирүче, укытучы, тәрбияче

Давыт (Дауд) – сөекле, үзенә җәлеп итүче. Пәйгамбәр исеме

Дагый – чакыручы, өндәүче, вәгазьләүче, дога кылучы

Даниял – Аллаһ бүләге яки Аллаһның якын кешесе

Данияр – белемле, акылы

Даһи – зур акыл иясе, алдан күрә белүче, иң югары иҗатчы

Дилдар – сөекле, сөелгән, күңелне тоткын итүче, кыю, батыр

Дилияр – күңел дусты, күңел сөючесе

Дилфар – яктылык чәчүче күңел, акыл

Дилшат – шат күңелле

Дильяр – күңел дусты, яры

Динислам – дин+ислам, ышанып буйсыну

Дәлил – танык, билге, дәлил, исбат итү, юл күрсәтүче, юлбашчы, җитәкче

Дәмин – яхшыручы, яхшыра торган, көчле, җитез

Дәрис – дәрес бирүче, укытучы

Җ хәрефенә башланган исемнәр

Җәбәлә – кечкенә тау,ныклы, каты

Җәбир – ныгытылган, төзәтелгән, төзәтүче, ныгытучы

Җәвид – киң күңелле, юмарт

Җәгъфәр – инеш, чишмә

Җәләлетдин – иң көчле дин тотучы

Җәлил – олы дәрәҗәле, хөрмәтле

Җәмалетдин – динне яхшы тотучы

Җәмил – матур

Җәрһәд – кызу йөрүче, актив

Җәүдәт – яхшы сыйфатлы

Җиһангир – ил ире

Җиһаншаһ – ил шаһы

Җүбәйр – кечкенә

Җәбир

 З хәрефенә башланган исемнәр

Заим – башлык, җитәкче

Заир – күрешергә килүче, зиярәт кылучы

Закир – телгә алучы, искә алучы, Аллаһны мактап искә төшерүче, зекер итүче

Заһид (Заһит) – изге, тәкъва, тыйнак, суфый, аскет

Заһир – ачык, нур чәчеп, ялтырап торучы, чәчәк атучы, чибәр, матур

Заһретдин – диннең чәчкәсе, кыйммәте

Зараф – тапкырлык, матурлык, нәзакәтлек, ягымлы сөйләүче

Заригъ – игенче

Зариф – ягымлы, нәзакәтле, чибәр, ягымлы итеп сөйләүче, тапкыр, үткен телле кеше, чәчән

Зарраф – матур сөйләүче, тапкыр сүзле

Заффар – җиңүче Зәбир – ныклы, көчле, куәтле, даһи

Зәет – үсеп баручы, артыграк, зуррак, яхшырак

Зәйнетдин – дин зиннәте

Зәйни – бизәкле, бизәлгән

Зәйтүн – зәйтүн агачы, гөле

Зәйфән – озын, хәрәкәтчән

Зәйфәр (Зәйнелфәр) – зиннәт иясе

Зәкәрия — Аллаһ хәтерләде, Алаһны онытмаучы кеше, Аллаһны зикер итүче. Пәйгамбәр исеме

Зәки – ярдәмчел, шәфкатьле, игелекле, зирәк, үткен, сәләтле

Зәмил – дус, иптәш, коллега

Зәһи – ялтырап торган, ачык

Зәһран – бик ак, якты йөзле, нурлы

Зәфәр – җиңүче

Зәфәян – җитез

Зәфир – ярдәм итүче

Зиафәт – кунакчыллык, ачык йөзлелек

Зиһат – пакьлек

Зиннәт – бизәк, затлы әйбер

Зиннур – нур иясе, нурлы, нур-бизәк

Зирәк – үткен акыллы

Зифән – озын

Зияд – үсү, арту, күбәю, көчәю

Зияр – хаҗ кылучы, зиярәт итүче

Зиятдин – диндар

Зөбәер – көчле, акыллы

Зөлал – саф, чиста, үтә күренмәле, тонык су

Зөлкарнаен – куш мөгезле

Зөлкәфил – ышаныч иясе

Зөлфәт – таң алды, мәхәббәт иясе

Зөлфир – өстенлек, артыклык иясе, бөдрә чәчле

Зөфәр – җиңүче

Зүбәйд – май йомарлагы

Зүһәйр – кечкенә чәчәк, кечкенә бизәк, кечкенә ак йөзле, нурлы

Зүрайк – зәңгәр күзле

Зүркан – зәңгәр күзле

Зүфәр – батыр, юмарт, башлык

И хәрефенә башланган исемнәр

Ибраһим – халыклар атасы. Гарәпләрнең һәм яһүдләрнең уртак бабалары Авраам (Абрахам) «Халыклар атасы» исеменнән. Тәүраттагы Авраамның ассириялеләр теленнән туры тәрҗемәсе – «минем атакаем югары».

Игълам – белдерү, аңлату, аңлатма

Идрис – өйрәнүче, укучы

Изфәннә – хәрәкәтчән

Изһар – күрсәтү, ачып салу, белдерү

Икъбал – бәхет, уңыш

Илгиз (Илгизәр) — ил гизүче, сәяхәтче

Илдан – ил даны, ил мактанычы

Илдар – илле, ватанлы, ил башлыгы

Илдус – ил дусты, илен сөюче

Илдәнур – илдә нур, илнең нуры

Илзат – ил кешесе

Илназ – ил+наз

Илнур – ил нуры

Илсаф – ил+саф

Илфак – илнең пакь, саф кешесе мәгънәсендә

Илфат – ил дусты

Илһам – дәрт, иҗади дәрт, рухлану

Илшат – ил+шат

Ильяс – пәйгамбәр исеме

Иман – ихлас ышану, инану

Имтияз – башкалардан аерылып тору, өстенлек

Ингам – нигъмәт бирү, сыйлау, яхшылык итү

Инсаф – инсафлылык, тәртиплелек, намуслылык

Инфаз – үтәү, җиренә җиткерү, әшкә ашыру

Инфак – туйдырып тору чыгымнары

Ирек – азатлык, хөрлек

Ирфан – аң-белем, мәгърифәт, тәрбия

Иршат – туры юлга кертү, юлбашчылык, җитәкчелек итү, күрсәтмә бирү

Искәндәр – ирләрне яклаучы

Ислам – буйсыну, Аллаһыга буйсыну, күндәмлек, мөслим, мөселман, сәламәт, сау, төзек

Исмәгыйл – Аллаһ Үзе ишетә мәгънәсендә

Исрафил – көрәшчел, сугышчан. Фәрештә исеме

Исхак – көлде, ул көләчәк

Ихлас – керсез күңел, турылык

Ихсан – игелек, яхшылык, ярдәм, булышлык

Ишнур – иш+нур

Ишрак – яктырту, нурландыру, нур

Й

Йосыф – Аллаһ тарафыннан арттырылган, өстәлгән, күркәмлек, гүзәллек иясе, пәйгамбәр исеме

К

Кабил – кабул итүче

Кабиса – зур башлы, җитез, актив

Кабиш – куй тәкәсе

Кави – көчле

Кавим – туры, төз, дөрес, хак, чын

Кавис – җәя

Кадак – казык йолдыз

Кадәм – адым

Кадим – борьшгы

Казыйм – ачуны йотучы

Каид – җитәкче

Каил – әйтүче

Каим – аяк өстендә булучы

Кайс – көч, катылык

Калим – сөйләүче

Камал – тулылык, өлгергәнлек, һәрьяктан жңтлеккәнлек, кимчелексез, камил

Камәр – ай

Камил – тулы, бөтен, мөкәммәл килгән, һәрьяктан җитешкән

Камус – океан

Канбәр – дару үләне исеме

Кандар -кирәкле

Кандил – люстра

Кари – китап укучы, Корьәнне яттан белүче, Корьән хафиз, борынгы төрки телдә кари – карт (кеше), аксакал

Кариб – якын, кардәш, туган

Карибулла – Аллага якын

Касыйм – бүлүче, өләшүче, уртаклашучы

Катәдә – агач исеме (трагакант)

Кафи – булдыклы

Кәбир – олуг

Кәгъб – май кисәге, сөт өсте

Кәләдә – каты җир

Кәмаләтдин – динне яхшы тотучы

Кәмаль – җитешкәнлек, өлгергәнлек

Кәрам – юмартлык, киң күңеллелек, изгелек

Кәрамәт – могҗиза

Кәрим – хөрмәтле

Кәсир – малы яки туганнары күп булучы

Кәтиб – язучы, секретарь

Кәүсәл – яшәүче, көймәнең арткы өлеше

Кәүсәр – җәннәт чишмәсенең исеме, муллык, баллы ширбәт

Кәфил – тәрбияче

Кәшиф – яңалык ачучы, уйлап табучы

Кирам – данлы юмарт

Корбан – фида кылучы

Корбат – якын булу

Котбетдин – дин котыбы

Кусәм – бүләк бирүче, мал бирүче

Кутбә – үлән исеме

Күлсүм – тулы битле

Күмәйл – кечкенә

Камил

Кыям – яңадан терелү, аягүрә тору

Л

Латыйф – ачык йөзле, мөлаем, шәфкатьле, гүзәл,  нәфис, шаян, үткен, күңелле

Ләбиб – акыллы, зирәк

Ләес – арыслан, тәм татып караучы

Ләзиз – татлы

Ләзим – кирәк

Ләйс – батыр, көчле, ныклы, арыслан

Локман – караучы, туйдыручы

Лотфулла – Аллаһның мәрхәмәте

М

Маил – авышучы, үзгәрүчән

Максуд (Максут) – теләк, ният, омтылыш, максат, теләп, көтеп алынган

Малик – байлык иясе, хуҗа, ил хуҗасы, патша

Маһир – оста, мастер, һөнәр иясе, җитез, уңган, булдыклы

Маһиян – айга мөнәсәбәтле

Маһияр – ай кебек гүзәл яр

Маннур – нур чишмәсе, нурлы, саф сулы чишмә

Мансаф – инсафлы, тәртипле, турылыклы, гаделлекле

Мансур – җиңүче, өстен чыгучы

Мәбгус – вәкил

Мәбрук – хуп күрелгән

Мәбрүр – мәрхәмәтле, яхшы, диндар, тәкъва

Мәгаз – сыенучы

Мәгъзүр – гөзерле

Мәзһәр – күренеш, тышкы кыяфәт, күрсәтеп бирү

Мәкъсуд – омтылыш, теләк, ният

Мәлих – сөйкемле, ягымлы, гүзәл, татлы

Мәмли – туп-тулы бәхетле

Мәмнүн – разый, шат

Мәһди – дөрес юлга өнди

Мәнзил – дәрәҗә, өй

Мәнзүм – тезмәле, үлчәүле

Мәннәф – өстенлек

Мәрван – чишмә суы белән тутырылган савыт

Мәргән – аучы, төз атучы, снайпер

Мәргуб – телән алынган

Мәрдан -ир егет

Мәрдегалләм – күп укыган ир-егет

Мәрди – батырлык, кьполык, ирлек, егетлек

Мәрдиислам – мәрди+ислам

Мәрҗән – әнҗе, коралл, мәрҗән

Мәрзи – күңелгә ятышлы, ягымлы

Мәрхәмәт

Мәсгут – бәхетле, игелекле

Мәснәви – икелек саны, игезәк, игезәкләрнең берсе

Мәснүн – шома, тигез

Мәсрур – шатланган, сөенгән, куанган

Мәүҗүд – бар булган, яшәүче

Мәүләви – зур белемле

Мәүлүд – яңа туган бала

Мәүһәб – бүләк

Мәүһиб – бүләк ителгән

Мәүсил – очрашучы

Мәүсүк – ышанырлык

Мәүсуф – яхшы сыйфатка ия булган

Мәхбүб – сөелгән, яратылган

Мәхдүм – остаз, хуҗа, эш бирүче

Мәхмүт – макталган, мактаулы

Мәхмүтбай – мәхмүт+бай

Мәхмүтбәк — мәхмүт+бәк

Мәхмүтгали – мәхмүт+гали

Мәхмүтсолтан – мәхмүт+ солтан

Мәхмүтхан – мәхмүт+хан

Мәхсун – ныгытылган

Мәхфүз – сакланулы, ядь ителгән, күңелгә алынган

Мәшһур – шөһрәтле билгеле

Миңабетдин – дин атасы

Миңлегали

Миһман – кунак

Минһаҗ – тоткан юл

Минһәл – бик юмарт

Миннияр – ярдәм итүче, яхшылык кылучы дус, иптәш

Миргази – изге юлда көрәшүче әмир

Миргазиз – кадерле әмир

Мирзаҗан – затлы җан

Мисбах – лампа, яктырткыч

Мифтах – ачкьш

Могтәбәр – хөрмәтле, мөхтәрәм

Морад – теләк

Морадым – теләгем

Мосаддыйкъ – раслаучы, хакыйкәтне яклаучы

Мослих – төзәтүче, яхшыртучы, реформа ясаучы

Мостафа – сайлап алынган, иң саф, башкалардан өстен

Мотыйгъ – буйсынучы

Мохлис – ихлас күңелле, чын дус, самими кеше

Мохтар – сайланган, сайлап алынган, ирекле, ихтиярлы, бәйсез

Мохтасар – кыскартылган

Мөбарәк – бәхетле, уңышлы

Мөбариз – сугышчан, көрәшче

Мөбәшшир – яхшы хәбәр белән сөендерүче, сөенеч китерүче, дин таратучы

Мөбин – чын белән ялганны аера белүче, гадел

Мөгавия – чакыручы

Мөгаллим – өйрәтүче

Мегәббир – сөйләүче, төш юраучы

Мөгәззәм – кадерле

Мөгыйн – ярдәмче

Мөдәррис – дәрес бирүче

Мөҗәвид -тырыш

Мөҗиб – җавап бирүче

Мөзәккир – искә алучы, зекер итүче

Мөкаддәм – алда баручы

Мөкәррәм – кадерле

Мөнәсиб – лаеклы

Мөнәүвәр – нур чәчүче

Мөнәүвир – нурландырылган

Мөнзир – үгетләүче, алда куркыныч барлыкны хәбәр итүче, сак булырга кушучы

Мөниб – туры юл күрсәтүче

Мөнир – яктыртучы, якты йөзле, нурлы

Мөнис -дус, ахирәт

Мөниф – озын буйлы

Мөнтәзыр – зарыгып көтүче

Мерасим – дини йолалар

Мөрсил – илче

Мөршид – җитәкче, хаклыкка өндәүче, акыл бирүче

Мәсәви – тигез

Мөсәлим – килешүчән

Мөсәлиф – юлдаш

Мөслим – ислам динендәге кеше, мөселман

Мослих – төзәтүче

Мөстәкыйм – тугърыльпслы

Мөсфир – ялтыраучы

Мөфаззал – хөрмәтле

Мөхасим – дәгъва кылучы

Мөхәммәт – макталган, мактаулы, данлыклы

Мөхәррәм – тыелган, ай исеме

Мөхлис – ихласлы

Мөхсин – яхшы мөгамәлә итүче, башкаларга ярдәм итүче, изгелек, яхшылык

кылучы

Мөшәррәф – Шәрафәтле

Мөшриф – башлык

Мөштәри – Юпитер, сатып алучы

Мөъәллиф – әсәр язучы

Мөэмин – Аллаһка инанучы, ислам динендәге кеше, мөселман

Мөяссәр – уңышлы, җиңел

Мулланур

Мусави – Муса яклы

Муса – борынгы яһүд телендәге мешу (бала) сүзеннән ясалган. Пәйгамбәр исеме

Мүҗәһид – Аллаһ юлында тырышучы, сугышчы

Мүкатил – сугышчы

Мүһәннә – котлы, котланган

Мүраҗҗә – өмет

Мүтыйг – Аллаһка буйсынучы

Н

Нади – чакыручы, өнди

Надим – дус, сердәш, эшнә, тәүбә итүче

Надир – сирәк очрый торган (чибәр)

Наҗар – балта остасы

Назар – караш, яхшы күрүче

Назик – нәфис

Назил – төшүче

Назир – көләч, тулы йөзле,чәчәк атып торучы

Назиф – таза, пакь, чиста, саф

Назыйм (Назим) – төзүче, тәртипкә салучы, оештыручы, шагыйрь

Назыйх – тазартучы, ерактагы

Наиб – урынбасар

Наид – тирбәлүче

Наил – бүләк, буләккә лаек

Намгир – исем алучы, дан-шөһрәт казанучы

Нарим – кадерле, нәфис

Нариман – көчле рухлы, кыю, батыр (сугышчы)

Насих – үгет-нәсихәт бирүче, яхшылыкка өндәүче, киңәшле, теләктәш

Насрулла – Аллаһ ярдәме

Насыйр – ярдәм бирүче, ярдәмче, аклаучы

Насыйф – хезмәтче

Насыр – ярдәм бирү

Нәби – илче, пәйгамбәр

Нәбиб – акыллы, зирәк

Нәбит – үсүче

Нәбияз – нәби дусты

Нәбияр – пәйгамбәр дусты, юлдаш

Нәгим – бәхетле

Нәгыйзь – яхшы, гүзәл

Нәгыйм – бәхет, иминлек, мул тормыш, татлы тәм, ләззәт, нигмәт, йомшак күңелле, бәхетле

Нәгыйм – нигъмәтләнүче, йомшак

Нәдим – сердәш дус, матур сүзле ахирәт

Нәҗат – котылу

Нәҗдә – кыюлык, батырлык

Нәҗиб – затлы, пакь

Нәҗид – кыю, батыр

Нәҗип – затлы, асыл, акыллы, сәләтле, асыл нәселдән

Нәҗметдин – дин йолдызы

Нәҗми – йолдыз

Нәзил — якын, үз, кунак

Нәзир – күркыныч барлыкны алдан кисәтүче, хәбәр итүче

Нәзһәт – намуслык, сафлык, гыйффәтлек

Нәзыйр – караучы, күзәтүче

Нәзыйф – таза, пакь

Нәиб – бал корты, урынбасар

Нәйир – ачык, үтә күренмәле, нурлы, ялтыраучы, балкучы, яктыртучы, мәгърифәтле, мәдәни

Нәкый – пакь, саф

Нәмир – юлбарыс

Нәһәр – көн,

Нәсим – йомшак күңелле, мөлаем, йомшак җил, җиңелчә сулыш

Нәүфәл – бүләк, күп бүләк бирүче

Нәфгать – файда

Нәфигъ – файда китерүче

Нәфиз – абруйлы

Нәфикъ – файда, табыш, игелек, кирәкле

Нәфил – өстәмә гамәл, бүләк, табыш

Нәфис – нәфис, күркәм, чибәр

Нәффәгъ – күп файда китерүче

Нәшыйт – җилгер, актив

Нигъмәт – бәхет, байлык, бүләк, ашамлык-эчемлек, ләззәт

Низам – тәртип, кагыйдә, оешканлык

Нияз – ихтыяҗ, үтенү, ялвару, теләү, бүләк

Ногман – чәчәк, кан төсле

Нократ – вак көмеш, акча

Носрат – ярдәм

Нур – нур, яктылык

Нурбәян

Нурбулат

Нурвахид

Нургали

Нургата

Нуриман – иман нуры

Нурислам – ислам нуры

Нурихан – нурлы хан

Нурсәйл – нур ташкыны

Нурулла – Аллаһының нуры

Нуршат — нур+шат

Нух – тынычлык, ял. Пәйгамбәр исеме

Нүвәйра – кечкенә чәчәк

Нүгайм – кечкенә

Нәгыйм

Нүмәйр – кечкенә юлбарыс

Нүсәйб – кечкенә туган, кардәш

Нүфәйг – кечкенә

Нәфигъ

Нүфәйл – хуш исле үлән (донник)

Ө

Өлфәт – татулык, дуслык, бердәмлек, мәхәббәт, өмет

Р

Раббани – Аллаһныкы, Аллаһыга гына гыйбадәт кылучы

Рабәх – табыш, кечкенә песигә охшаш хайван

Рави – риваять сөйләүче, хикәя кылучы

Рагыйб – теләүче

Раҗә – өмет

Раҗих – иң өстен, иң кулай

Рази – канәгать, риза булучы, килешүчән, тактлы, күңелгә ятышлы

Разин – басынкы, тыныч, олылыклы

Разый (Минразый) – риза булучы

Раиф – кызганучы, мәрхәмәтле

Райнур – нурлы юл (гомер)

Райян – мул итеп сугарылган, тулы

Рамазан – үтә кызу, эссе, кызу вакыт, эссе ай, һиҗри елның тугызынчы ае исеме, ураза ае

Рамиз – таза, күп хәрәкәтләнүче, акыллы

Раһбәр – юл күрсәтүче

Расих – төпле, җитди, ныклы

Расыйх – ныклы, төпле,  белем иясе

Раушан, Рәүшан – нур иясе, нур сибүче, нур чәчеп торучы, якты. Раушан исеме ир-атка да, хатын-кызга да кушыла

Рафаһ – байлык, муллык, уңайлык

Рафикъ – иптәш, дус, юлдаш, йомшак күңелле

Рашат – акыллылык, дөрес юлга чыгучы

Раян – тулы, төз, һәр яктан тулы үсеш алган

Рәдиф – берәүгә ияреп баручы

Рәҗәп – ай исеме

Рәҗи – сораучы, үтенүче, өмет итүче

Рәҗил – җәяүле

Рәҗих – иң яхшы, иң өстен, иң алдынгы

Рәзин – тыныч табигатьле, басынкы, җитди, ышанычлы, олысымак

Рәим – йомшак күңелле

Рәис – башлык, җитәкче, мәрхәмәтле

Рәиф – кызганучан, мәрхәмәтле

Рәйхан – зәңгәр чәчәкле хуш исле гөл, рәйхан гөле (базилик)

Рәкыйк – нечкә

Рәкыйм – датасы куелган, язылган

Рәмзи – тамга

Рәмиз – таза, күп хәрәкәтләнүче, акыллы

Рәсил – илче, вәкил

Рәсиф – нык, таза

Рәүзәт – гөл бакчалары, чәчәклекләр

Рәүф – бик мәрхәмәтле, йомшак күңелле, кайгыны уртаклашучы

Рәфәгать – югары дәрәҗә, сан

Рәфи – югары дәрәҗәле, яхшы билгеле

Рәфикъ – иптәш, дус, юлдаш, йомшак күңелле

Рәхимулла

Рәхмәтулла

Рәхшан – якты, ялтыраучы

Рәшат – чын юл, тугъры юл, хакыйкать, дөреслек

Рәшит – туры юлдан баручы, батыр, кыю, зирәк кеше, җитлеккән ир-егет

Рибгый – яз туган
Риҗал – ир-ат

Риза – ризалык, риза кеше, карышмаучы

Ризван – күңел хушлыгы, риза булу, канәгатьләнү, оҗмах хезмәтчеләрнең

берсенең исеме, җәннәт бакчалары сакчысы

Рифгать – югары дәрәҗә, мәртәбәгә менү, бөеклек

Рифкать – иптәшлек, дуслык

Ришат – туры юлдан баручы, дөрес юлга чыккан

Рияз – бакчалар

Рөстәм – бик зур, алып гәүдәле. Борынгы Иран фольклорында легендар каһарман, пәһлеван

Рузәл – бәхетле, өлешле

Рузи – бәхетле, ризыклы

С

Сабах -иртә

Сабир – түземле, сабыр

Сабит – сүзендә нык торучы, чыдам

Сабих – якты йөзле, матур

Сабур – бик сабыр, үгә түземле

Сагыйр – кечкенә

Садри – киң күкрәкле

Садыйк – тугьры сүзле

Садыйр – бар булу

Саиб – хак, дөрес

Саил – сораучы

Саим – ураза тотучы

Саир – баручы, юлчы, тамаша кылып йөрүче, сәяхәтче

Салават – догалар, мактау

Салах – изгелек, яхшылык, тәкъвалык, яраклы булу

Салих – изге, яхшы, тәкъвалы, яраклы булу

Самим – чын, саф

Самир – җимеш бирүче, җимеш агачы, әңгәмәдәш, гәптәш

Самит – тик торучы, әндәшмәүче

Сауман – саулык иясе (кеше)

Сафа – сафлык

Сафи – саф, катышсыз, чын, сайланган, эчкерсез дус

Сафияр – чын дус, яр

Сафуан – сафлык, тазалык, ныклы таш, гранит кыя

Сафуат – сайланган зат, иң яхшы әйбер

Сахибҗан – җан дусы

Сахил – диңгез кырые

Сахих – сәламәт, дөрес

Сахр – кыя, таш

Сәбит – нык, какшамас, ышанычлы

Сәви – төз, тигез, туры, дөрес җитлекле, камил

Сәгадәт – бәхет, рәхәтлек, уңыш

Сәгъди – бәхетле, бәхет иясе, бәхет китерүче

Сәгый – йөгерү, тырышу

Сәгыйд – бәхетле, рәхәт яшәүче, мул тормышлы

Сәет (Сәед) – башлык, җитәкче, хөкемдар, хуҗа, әфәнде

Сәйдар – затлы, асыл, аксөяк

Сәйфетдин – дин кылычы

Сәлах – игелек, яхшылык, яраклы, кирәкле булу

Сәләм – агач исеме

Сәлим – сәламәт, исән-сау, саф күңелле

Сәлман – сәламәтләрдән

Сәлмән – сәламәт, исәнсау, нык

Сәлмәт – агач исеме

Сәмәр – җимеш

Сәми – югары дәрәҗәле, кыйммәтле

Сәмигъ – ишетүче

Сәмит – диндә ныклы, нык торучан

Сәмих – юмарт

Сәнәгать – әш, һөнәр

Сәнҗәр – үткен

Сәһл – йолдыз исеме, яхшы холыклы, йомшак

Сәрвәр – башлык

Сәрдар – гаскәр башлыгы

Сәүбән – тәүбә кылучы

Сәүбән – күп тәүбә кылучы, Аллаһка кайтучы

Сәфәр – юл йөрү

Сәфәргали

Сәхау – юмартлык, киң күңеллелек

Сәхип – дус, иптәш, сердәш

Сәхый – юмарт, киң күңелле

Сәях – сәяхәтче

Сибгать – булу, Аллаһка якынайтучы әйбер

Сиддыйк – дөресне сөйләүче

Симәк – йолдыз исеме

Сираҗи – яктырткыч, шәм, лампа, факел

Сөләйман – исән-имин, исән-сау яшәүче. Пәйгамбәр исеме Сөнгать – осталык

Сөрур – шатлык, куаныч

Суфи – гыйбадәтчел, тәкъва

Суфиян – начар гонаһ эшләрдән сакланучы

Суфияр – суфи+яр

Суһәйб – сары чәчле, аксыл чәчле

Сүмәмә – үсемлек исеме

Т

Тавил – озын

Тавис – кош, павлин

Талиб – баручы, эзләүче, таләп итүче, шәкерт, студент

Тальхә – агач исеме, хуш исле сагызлы акация

Таһир – саф, пакь, гөнаһсыз

Тарафә – агач исеме, тамариск

Тарикь – йолдыз исеме,

Тариф – бик юмарт

Тәбдил – алмаштыру, үзгәртү

Тәбрик — котлау

Тәлгать – тышкы кыяфәт, йөз, матурлык, ямь, күркәмлек

Тәмиз – артык күрү, аерма

Тәмим – озын, камил гәүдәле

Тәузыйх – аңлату, төшендерү

Тәүфикъ – тыйнак, әдәпле, тәүфиклы, уңыш, бәхет

Тәхсин – ныгыту, яхшырту, төзәтү

Тимершаһ – тимер+шаһ

Туләйхә – кечкенә Тальхә

Турайф – кечкенә тамариск

Туфәйл – кечкенә бала

Ү

Үзбәк

Үкайш – юлбарыс баласы

Үсәйд – кечкенә арыслан

Үсәр

Үтәбәй

Ф

Фагыйль – эшләүче, ясаучы, шөгыльләнүче, эшчән, тырыш

Фазаиль – яхшы холыклы, инсафлы, намуслы, өстен

Фаздил (Фаздал) — яхшы күңел, инсафлы, яхшы сыйфатларга ия күңел

Фазлый – хөрмәтле, лаек, өстен, кешелекле, белемле, аңлы, дәрәҗәле

Фазыл – өстен, камил, дәрәҗә, абруй, намуслы, кешелекле, белемле, галим

Фазылгаян

Фаиз – теләгенә ирешүче, тантана итүче, җиңүче, тулы, муллыклы

Фаикъ – башкалардан югары, өстен торучы

Фалих – бәхетле, сәламәт яшәүче

Фарис – ат-менәр, җайдак

Фарсил – фарса (иранлы) яки парса (гыйффәтле) сүзенә – ил кушымчасы ялганын ясалган

Фарук – яхшы белән яманны бик нечкәлән аера белүче

Фарух – шат

Фатих – ачучы, башлап җибәрүче, яулап алучы, җиңуче

Фатыйн – бик үткен, зирәк

Фаяз – мул, юмарт, нигъмәтне мул итүче

Фәйзи – рәхимле, юмарт, иркен тормышлы

Фәйсал – хак белән батылны аеручы

Фәллах – игенче

Фән – гыйлем, белем

Фәнгиз – фән+гиз

Фәндар – фән иясе

Фәндәс – фәнгә, белемгә бәйләнешле

Фәндүс – фән ,дусты

Фәнәвил – кысха муенлы

Фәнзил – фән һәм зөл, зил  – «иясе» сүзләре кушылып ясалган исемнәр. «Фән иясе» дигән мәгънәгә ия

Фәнил – белемле, гыйлемле

Фәһим – аңлы, зирәк фәһемле

Фәнир – ире

Фәнис – маяк, яктырткыч

Фәнияр – фән дусты

Фәннур – фән нуры, фән яктылыгы, гыйлем нуры

Фәнүс – фонарь, шәм, яктырткыч

Фәрагать – озын, зифа буйлы

Фәрваз – очу, һавага күтәрелү

Фәрвә – байлык

Фәргать – сылулык, күркәмлек

Фәрәҗ – юаныч, сөенеч, хәсрәтгән соң килгән шатлык

Фәрит – тиндәшсез, бердәнбер, үзенә аерым

Фәрман -боерык

Фәрһад – җиңелмәс, зирәк, тиз төшенүчән

Фәррах – шатлыклы, куанычлы, канәгать

Фәрхәт – шатлык

Фәрхи – шатлыклы, куанычлы, канәгать

Фәсих – татлы телле, матур сөйләүче

Фәсхи – матур сөйләүче, тәмле телле

Фәтхерахман – Аллаһының  җиңүе

Фәтхи – җиңүгә ирешкән, җиңү яулаучы, җиңү җыры Фәтхулла – Аллаһының җиңүе

Фәүзи – җиңүче, уңыш казанучы, тантана итүче, триумф

Фидаир – үзен аямаучы, изге юлда үзен корбан итәргә әзер торучы

Фирдәвес (Фирдәүс) – җәннәт, оҗмах бакчасы. Күбесенчә кыз балаларга кушыла

Фируз, – бәхетле, өстен, нур чәчүче

Фоад – йөрәк, калеб

Фуад – йөрәк, калеб

Фүдайл – кечкенә Фазыл

Фүрһүд – арыслан баласы

X

Хабир – хәбәр , белүче

Хадим – хезмәтче, ялчы

Хаҗи – хаҗ кылучы

Хазим – каты, ныклы, тәвәккәл, акыллы, сак, уйлап эш итүче

Хайсәмә – юлбарысларның бер төре

Халид – мәңге калучы, озын дәвам итүче

Халил – якын дус

Халис – аеруча саф, чын, һичнәрсә катнашмаган

Хамис – бишенче

Хаммат – мактаучы

Ханнан – шәфкатьле, мәрхәмәтле

Харис – игенче, сабанчы, сакчы, саклаучы

Харрас – сакчы

Хасбулат – югары сыйфатлы, булат, сыйфатлы корыч

Хасият – үзенчәлек, үзенә генә хас сыйфат

Хатип – үгетләүче, вәгазь сөйләүче, оратор

Хафиз – саклаучы, күңелдән ятлаучы, коръәнне яттан белүче, истәлек, хәтер

Хәббәб – яраттыручы, сөйдерүче

Хәббән – бик сөекле

Хәбиб – сөекле, сөелгән, дус

Хәдимулла – Аллаһыга хезмәт итүче (гыйбадәт кылучы)

Хәдис – вакыйга, яңа

Хәернас – яхшы кеше

Хәҗиб – капкачы, швейцар, кырый, каш

Хәзим – каты, ныклы, тәвәккәл, уйлап эш итүче

Хәйдар – арыслан исеме Хәйрулла

Хәким – хөкем итүче

Хәлил – якын дус, чын дус, хәләл яшәүче, ир

Хәлим – сабыр, йомшак, тыйнак, түземле

Хәлиф – берәүдән соң эшен дәвам итә

Хәмзә – үткен, кайнар, дару үләне исеме

Хәмидулла

Хәмит – мактаулы, мактауга лаеклы

Хәнзалә – ачы җимешле үсемлек(колоквинт)

Хәниф – тугьры күңелле, чынны сөюче

Хәрам – хаҗга яки гумрага ихрамланган кеше

Хәриф – иптәш, һөнәрдәш

Хәрмәлә – хуш исле чәчәкле үсемлек

Хәсән – яхшы, чибәр, матур, күркәм

Хәсыйн – ныгытылган, нык, гыйффәтле

Хәттаб – узгынчы, урман кисүче

Хәтыйб – ябык, каты, ныклы

Хәфиз – сакчы, саклаучы, яттан белүче

Хәфс – арыслан баласы

Хибр – нәфис, яңа, матур

Хикмәт – сер, белем

Хисам – сүз көрәштерү, сүз көрәштерүдә жиңү

Хисмәт – кисү, бүлү, тәвәккәллек

Хөҗҗәт – дәлил, факт, ышандыргыч аргумент, хакыйкать

Хөсәен – гүзәл, яхшы, ике матурның берсе

Хөсна — иң асыл, иң күркәм, тиңсез гүзәл, иң яхшы Хөснетдин – дин күркәме

Хуҗахмәт

Хузәймә – кечкенә пальма агачы

Хүбәйб – кечкенә Хәбиб

Хүбәйш – кечкенә кош исеме

Хүвәйтыйб – кечкенә Хәтыйб

Хүзәйфә – кечкенә үрдәк

Ч

Чулпан – таң йолдызы, Зөһрә (Венера) планетасы

Чынгыз – бөек, көчле, кодрәтле

Ш

Шакир – шөкер итүче, рәхмәт әйтүче, бар булганына риза кеше, рәхмәтле кеше кадерен белүчән

Шамил – бетен яхшы сыйфатларны бергә туплаган, үз эченә алган

Шаһин – ак лачын

Шаһинур

Шаһит – күреп торучы

Шәвәли – шәвәл аенда туган

Шәгъбан – шәгъбан ае

Шәйбә – ак чәчле

Шәйбән – ак чәчле, айның соңгы төне

Шәйдулла (Шәһидулла) –  Аллаһ юлында шәһид, корбан булучы

Шәйхаттар – ислемайлар хуҗасы

Шәйхелислам

Шәкүр – шөкер итүче, бик канәгать

Шәмгун – шәм, яктырткыч

Шәһид – Аллаһ юлында корбан булучы

Шәһир – бик данлыклы, бик атаклы

Шәриф – хөрмәтле

Шәүкәт – көч, кодрәт, куәт, олылык, бөеклек

Шәфикъ – шәфкатьле

Шибл – арыслан баласы

Шиһаб – атылган йолдыз

Шиһәд – кәрәзле бал
Ширгаяз – ярсулы арыслан

Ширдан – арысландай

Ширзадә – арыслан баласы

Шөгаеп – нурлы. Пәйгамбәр исеме

Шөһрәт – дан, данлылык, абруй,репутация,

Шүҗәгъ – кыю

Ю

Юлдаш

Юныс – пәйгамбәр исеме

Я

Ядъкәр – истәлек

Язид – арттыручы

Якуп – ияреп баручы, артыннан калмаучы. Пәйгамбәр исеме

Ямин – уң кул, уң булсын, тугърылыкка ант түче

Янтимер

Ярмөхәммәт

Ясин — Коръәндәге бер сүрәнең исеме

Ясир – җиңел

Яхъя – яшәүче. Пәйгамбәр исеме